hoe herken je slecht behangwerk?

waar u als eerste naar kijkt.

Behangwerk beoordeelt u niet frontaal vanuit het midden van de kamer. Ga naast de wand staan en kijk er schuin langs, het liefst met daglicht dat van opzij invalt. Dat strijklicht laat genadeloos zien wat recht van voren onzichtbaar blijft: lichte bollingen, een naad die iets opstaat, of een plek waar de lijm een klein hoopje heeft gevormd onder het behang.

De naden zijn het eerlijkste meetpunt. Bij goed werk sluiten de banen strak op elkaar aan, zonder zichtbare kier en zonder dat de ene baan over de andere valt. Ziet u een witte of donkere lijn tussen twee banen, dan staat de naad open. Dat gebeurt als de banen te ver uit elkaar zijn gezet, maar ook als het behang bij het drogen krimpt doordat er te veel lijm is gebruikt of te lang is ingeweekt.

Let daarna op het beeld als geheel. Loopt het motief horizontaal door van baan naar baan, of verspringt de tekening? Staan de strepen van een streepbehang werkelijk verticaal, ook in de hoek van de kamer? Een baan die scheef hangt, verraadt zich altijd bij de eerste hoek of bij het kozijn, omdat de afwijking zich daar opstapelt.

de ondergrond is meestal de oorzaak.

Veel klachten over behang zijn eigenlijk klachten over de muur eronder. Behang is dun en volgt de vorm van de ondergrond. Een wand met resten oud behanglijm, een poederende stuclaag, losse verf of ongelijk gevulde gaatjes geeft na het behangen precies dat beeld terug. Een behangklaar afgewerkte wand is daar juist op voorbereid: vlak genoeg om de banen glad en strak te krijgen.

Hechting is het tweede punt. Als het behang na een paar weken bij de plint of het plafond begint te krullen, zat er op die plek te weinig lijm, of was de wand te sterk zuigend en heeft de lijm geen kans gehad. Een poederende of niet voorgestreken ondergrond trekt het vocht uit de lijm voordat het behang kan hechten. Dan laat het later los, hoe netjes de banen ook zijn gezet.

Blaasjes en bellen zeggen iets over het aandrukken en over de droging. Kleine luchtbellen in vers behang kunnen tijdens het drogen vanzelf wegtrekken; zitten ze er na een paar dagen nog, dan is de lijm daar niet overal aangebracht of is de baan niet vanuit het midden naar buiten aangedrukt. Wilt u weten hoe lang u op een nieuwe wand moet wachten, lees dan ook hoe lang nieuw stucwerk moet drogen voordat u kunt behangen.

de controlelijst na oplevering.

Loop deze punten rustig na, bij voorkeur bij daglicht en een dag of wat na het werk, als het behang volledig droog is:

• De naden sluiten strak aan: geen kier, geen overlap, geen opstaand randje dat u met uw nagel voelt.
• Het motief loopt door over alle banen, ook rond deuren en ramen.
• De banen staan loodrecht; strepen of ruiten lopen niet weg naar de hoek toe.
• Langs plint, plafond en kozijn is het behang strak afgesneden, zonder rafelrand en zonder beschadigd houtwerk.
• Rond stopcontacten en schakelaars zijn de uitsparingen netjes, zonder scheuren die onder het afdekplaatje vandaan komen.
• Er zijn geen glimmende lijmvegen op het oppervlak, het plafond of de plinten.
• Het vlak is bol noch hol: geen bobbels, geen blaasjes, geen zichtbare richels van de ondergrond.

waar het van afhangt.

Niet elk zichtbaar gebrek is slecht vakwerk. Het soort behang telt mee. Papierbehang rekt uit bij het inlijmen en krimpt weer bij het drogen; daar zijn naden kritischer dan bij vliesbehang, dat maatvast blijft omdat de lijm op de muur gaat. Dik, structuurrijk behang vergeeft meer van een ongelijke wand dan een glad, licht gekleurd behang met glans, waarop elke richel zich aftekent. In het artikel over het verschil tussen vliesbehang en papierbehang leest u wat dat voor uw keuze betekent.

Ook de ruimte speelt mee. In een oude woning staan hoeken zelden haaks en zijn wanden zelden kaarsrecht. Een vakman kan dan kiezen: het motief loodrecht houden en in de hoek een afwijking accepteren, of meelopen met de wand. Beide zijn verdedigbaar, zolang het bewust gebeurt en op de minst zichtbare plek uitkomt. Wat niet verdedigbaar is, is een afwijking midden op een zichtwand.

Ten slotte het klimaat tijdens het werk. Tocht, een open raam of een snelle bouwdroger laten de ene baan sneller drogen dan de andere, met spanningsverschillen en openstaande naden tot gevolg. Een rustige, matig verwarmde ruimte zonder trek geeft het beste resultaat. Wordt er in de kamer tegelijk gestuukt of geschilderd, dan hoort behangen de laatste stap te zijn.

wat u zelf kunt doen, en wanneer niet.

Kleine gebreken zijn goed zelf te verhelpen. Een losse naad drukt u terug met een beetje naadlijm en een rolletje; werk de plek daarna af met een vochtige doek zodat er geen lijmrest blijft glimmen. Een enkele luchtbel die na het drogen blijft zitten, kunt u met een scherp mesje voorzichtig insnijden, lijm inbrengen en platdrukken. Een krullende rand bij de plint lijmt u opnieuw en zet u kort vast tot de lijm pakt.

Houd het daarbij. Zodra het probleem over meerdere banen terugkomt, wordt het een ondergrondprobleem en helpt repareren niet. Behang dat over de hele wand bol gaat staan, naden die stuk voor stuk openstaan of banen die scheef lopen, los je niet op met lijm; dan moet het behang eraf, de wand vlak en pas daarna nieuw behang erop. Ook bij vochtplekken of schimmel achter het behang heeft bijwerken geen zin voordat de oorzaak van het vocht weg is.

Gaat u zelf aan de slag op een wand die al geverfd is, lees dan eerst of u behang op een oude verflaag kunt plakken. Daar gaat het in de praktijk vaak mis.

veelgestelde vragen

over de kwaliteit van behangwerk.