Onder ruwbouw valt alles wat het casco van een gebouw vormt: fundering, dragende wanden, vloeren, kozijnopeningen, dak en de constructieve aanpassingen daarin. Het is het skelet dat sterkte, stabiliteit en waterdichtheid geeft. Pas als de ruwbouw staat en het geheel wind- en waterdicht is, begint de afbouw met stucwerk, tegelwerk en schilderwerk.
Ruwbouw is het dragende deel van een bouwwerk. Alles wat gewicht opvangt, krachten doorgeeft naar de grond of het gebouw dichthoudt tegen weer en wind, hoort erbij. U kunt het vergelijken met een lichaam: de ruwbouw is het skelet, de afbouw is de huid. Haal je een afbouwonderdeel weg, dan ziet het er onaf uit. Haal je een ruwbouwonderdeel weg, dan ontstaat er een constructief probleem.
In de praktijk gaat het bij nieuwbouw en bij uitbouw om dezelfde onderdelen. Er wordt gegraven en gefundeerd, er komt een begane grondvloer, de dragende wanden gaan omhoog, verdiepingsvloeren worden gelegd, de dakconstructie komt erop en de gevelopeningen worden gemaakt. Zodra kozijnen, dakbedekking en eventueel beglazing zijn aangebracht, spreekt men van wind- en waterdicht. Dat moment is in bijna elk bouwproject het scharnierpunt tussen ruwbouw en afbouw.
Bij renovatie ligt het iets anders. Daar bestaat de ruwbouw vaak al en gaat het om ingrepen daarin: een dragende muur weghalen en vervangen door een stalen balk, een vloer verzwaren, een nieuwe sparing in de gevel maken voor een grotere pui of een aanbouw koppelen aan de bestaande constructie. Ook dat is ruwbouwwerk, met dezelfde eisen aan berekening en uitvoering.
De meest voorkomende ruwbouwonderdelen op een rij:
Wat er níet onder valt, is minstens zo belangrijk om te weten. Niet-dragende scheidingswanden, plafonds, binnendeuren, plinten, stucwerk, tegelwerk, keuken, sanitair en schilderwerk horen bij de afbouw. Leidingwerk voor water, elektra en verwarming zit daar vaak tussenin: het wordt meestal aangelegd zodra de ruwbouw staat, maar voordat wanden en vloeren worden afgewerkt. Een vloerverwarmingssysteem valt daar ook onder, of u nu kiest voor vloerverwarming infrezen of noppenplaten.
Hoeveel ruwbouw er bij uw plan komt kijken, hangt vooral af van de vraag of u aan de constructie komt. Een badkamer vernieuwen raakt de constructie doorgaans niet. Een keuken en woonkamer samenvoegen wel, want daar verdwijnt vaak een dragende muur. Dan is een berekening van een constructeur nodig, moet de bovenliggende vloer tijdelijk worden gestempeld en komt er een stalen ligger met oplegpunten die het gewicht opvangen.
Bij een aanbouw of uitbouw speelt daarnaast de bodem mee. Grondsoort, grondwaterstand en de bestaande fundering van de woning bepalen hoe er gefundeerd wordt en of de nieuwe constructie los of gekoppeld wordt uitgevoerd. Ook de bereikbaarheid van het perceel telt: kan er materieel bij, is er ruimte voor een kraan, en is er opslag voor materiaal. Dat zijn geen details, want ze bepalen welke bouwmethode realistisch is.
Tot slot is er de keuze tussen traditioneel bouwen op locatie en prefab. Bij prefab worden elementen in een werkplaats gemaakt en op de bouwplaats geplaatst. Het werk op locatie is dan korter en minder weersafhankelijk, maar het voortraject vraagt meer maatvoering en voorbereiding. Welke route verstandig is, hangt af van de vorm van de aanbouw, de aansluiting op de bestaande woning en de ruimte om het pand heen.
De volgorde ligt in grote lijnen vast, omdat elke stap op de vorige rust:
Die laatste twee stappen worden in de planning nogal eens onderschat. Een ruwbouw bevat bouwvocht, en dat vocht moet eruit voordat stuc- en schilderwerk zinvol zijn. Ventileren en verwarmen horen dus bij de overgang naar de afbouw, niet pas als de wanden al glad zijn.
Een deel van het voorbereidende werk is prima zelf te doen. Een tuinhuisfundering uitgraven, puin afvoeren, een niet-dragende scheidingswand slopen of de bouwplaats opgeruimd houden scheelt uren op de rekening. Ook het verzamelen van tekeningen van uw woning en het uitzoeken van wat de gemeente van uw plan vindt, kunt u zelf oppakken.
Bij alles wat kracht draagt, stopt het zelfwerk. Een dragende muur verwijderen zonder berekening en zonder stempels is levensgevaarlijk en kan scheuren veroorzaken tot in de verdieping erboven. Hetzelfde geldt voor het vergroten van een gevelopening, het ingrijpen in een balklaag en het aanpassen van de dakconstructie. Dat is geen kwestie van voorzichtig doen, maar van rekenen, stempelen en in de juiste volgorde werken.
Twijfelt u of iets dragend is? Een paar aanwijzingen helpen: een muur die haaks onder de richting van de vloerbalken staat, een muur die op elke verdieping terugkomt, een dikkere muur van steen of kalkzandsteen in plaats van gipsblokken. Zekerheid geeft alleen een opname ter plaatse, want gevoel en kloppen op een wand zeggen minder dan mensen denken.
Van een doorbraak in een bestaande woning tot een complete uitbouw of prefab aanbouw: wij verzorgen de ruwbouw en lopen door tot in de afwerking. Lees hoe wij dat aanpakken op de pagina ruwbouw, uitbouw en prefab aanbouw, of bekijk wat er verder bij hoort onder timmerwerk voor wanden, plafonds en kozijnen. Een offerte is vrijblijvend en 30 dagen geldig; op uw aanvraag krijgt u binnen 24 uur reactie.
Werkt u liever eerst uw plan uit? Tijdens een vrijblijvend adviesgesprek van 30 minuten lopen we de constructie, de volgorde en de afwerking met u door. Een overzicht van alles wat we onder één dak doen vindt u bij onze werkzaamheden in renovatie en afbouw.
De begrippen liggen dicht bij elkaar. Ruwbouw beschrijft vooral de fase en de werkzaamheden: het bouwen van de constructie. Casco beschrijft het resultaat: een gebouw dat wel staat en dicht is, maar nog niet is afgewerkt. Koopt u casco, dan krijgt u in de regel de constructie, gevel, dak en buitenkozijnen, maar geen wandafwerking, vloeren, keuken of sanitair.
Aanwijzingen zijn de dikte en het materiaal van de muur, of hij haaks op de vloerbalken staat en of dezelfde muur op meerdere verdiepingen terugkomt. Zekerheid geeft alleen een opname ter plaatse, eventueel met de originele bouwtekening erbij. Bij twijfel gaat u uit van dragend en laat u een constructeur meekijken voordat er ook maar iets wordt gesloopt.
Niet altijd, maar vaak wel. Voor ingrepen in de draagconstructie en voor het vergroten van een woning gelden regels, en voor sommige kleinere aanbouwen bestaat een vergunningvrije route. Wat in uw situatie geldt, hangt af van de omvang, de locatie op het perceel en de regels van uw gemeente. Vraag dit na voordat u werk laat inplannen.
Bij een uitbouw die grotendeels buiten de bestaande woning wordt gemaakt, lukt dat meestal. Zodra er een doorbraak komt of het dak opengaat, is er een periode met stof, geluid en tijdelijk minder isolatie. We stemmen vooraf af welke ruimtes bruikbaar blijven en welke dagen de meeste overlast geven, zodat u daar rekening mee kunt houden.
Dat hangt af van de gebruikte materialen, de laagdikten en de omstandigheden. Beton en metselwerk brengen veel bouwvocht mee; een houtskeletbouwconstructie beduidend minder. Goed ventileren en een normale temperatuur zijn belangrijker dan een vast aantal weken. Wordt er te vroeg gestuukt of geschilderd, dan ziet u dat later terug in vlekken, slechte hechting of krimpscheuren.
